Danışmanlığını
Sakarya Üniversitesi öğretim üyelerinden Prof.Dr. Yılmaz Özkan ve Doç.Dr. M.Çağlar
Özdemir’in yaptığı ve Dr. Abdulkadir Altınsoy tarafından yürütülen araştırmada,
bölgelerin sosyo-politik gelişmişlik düzeylerini gösteren çok boyutlu bir ölçek
geliştirildi.
Ölçek,
ana ve alt bileşenleri ile Kalkınma Bakanlığı’nın, yeni adıyla, T.C.
Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın hazırladığı Sosyo-Ekonomik
Gelişmişlik Endeksi (SEGE)’nden önemli ölçüde farklılaştırıldı. Böyleliklesosyo-politik
bileşenlerdede refah düzeyi ölçülebilir oldu.
Sakarya’nın içinde olduğu bölge beşinci
sırada
Ölçeğin
uygulandığı TÜİK istatistiki bölge sınıflandırması NUTS2 düzey 26 bölgede
yapılan ölçümler sonucunda;Türkiye’de en yüksek sosyo-politik gelişmişlik
düzeyine sahip bölgesinin TR10 İstanbul olduğu ve Sakarya’nın da içinde
bulunduğu TR42 bölgesinin, geliştirilen Sosyo-Politik Gelişmişlik Endeksi
(SPGE)sıralamasında5.sırada yer aldığı görüldü.
Çalışma
hakkında bilgi veren Dr. Abdulkadir Altınsoy, ölçeğin teknik yapılanması üzerindebir
kısmı İngiltere’de olmak üzere yaklaşık ikiyıl çalışıldığını ifade etti. Farklı
düzeydeki bileşenleri aynı seviyeye getirmek için önemli çaba harcadıklarını
belirten Dr. Altınsoy, ölçeğin ilk versiyonundagöstergelerinin seçimi ve
ağırlıklandırması aşamasında çoklu değişken ölçümünde kullanılan Faktör
Analizi, Temel Bileşenler Analizi, TOPSİS ve benzeryöntemlerin test edildiğini
ve daha sonra eş temel bileşenler yöntemi ile eşit ağırlıklandırmanın
gerçekleştirildiğinibelirtti.
İl bazında da yapılabilecek
Çalışma
sonucunda sosyo-politik gelişmişlik seviyesini ölçmede daha duyarlı bir ölçeği
geliştirmeyi başarmanın önemli bir bilimsel katkı olduğunu vurgulayan Prof.Dr.
Yılmaz Özkan,“Yapılan bölgesel araştırmanın il bazlı da
gerçekleştirilebileceğini ve geliştirilen ölçek sayesinde refahın artırılmasıamacıyla
aktarılan kamu kaynaklarının daha doğru ve etkili yönlerde kullanılması için
tavsiyelerde bulunmaimkânı elde edildiğini” söyledi.
Ölçeğin
SESAM kapsamında yürütülecek olan geniş çaplı bir Avrupa Birliği Projesinde il
bazlı çalıştırılması hedeflerinin olduğunu ifade eden Doç.Dr. M.Çağlar Özdemir,
ölçeğin istatistik alt yapısının ve
kurgusunun çok kuvvetli olduğu ve birçok denemeden sonra bu aşamaya gelindiğini
ifade etti. Doç.Dr.Özdemir, “amacımız Türkiye genelinde her ilin refahını
düşüren parametreleri tespit edip ilgili kamu otoritelerine doğru bir yol
haritası çizmektir” şeklinde konuştu.
